Strzelectwo

strzelectwoStrzelectwo pojmowane jest jako ogół aktywności związanej z użyciem broni palnej lub broni pneumatycznej, zarówno bojowym, jak i sportowym, myśliwskim oraz rekreacyjnym. Istotna częścią tej aktywności jest sport strzelecki, a więc dyscyplina sportu polegającą na współzawodnictwie w strzelaniu z broni palnej albo pneumatycznej do tarczy lub celów ruchomych.

Sport strzelecki jest jedną z najstarszych dyscyplin olimpijskich – znalazł się w programie olimpijskim już podczas pierwszych igrzysk w Atenach 1896 kiedy to rozegrano aż 5 konkurencji strzeleckich.  Choć tradycje strzelectwa sięgają wiele wieków wcześniej, zanim w Europie upowszechniły się proch i broń palna.

„Zawody strzeleckie” urządzane były na cześć bogów greckich. W podobny sposób czcili swoje bóstwa Persowie, Słowianie, Celtowie i inne ludy starożytnego świata. W XIII i XIV wieku powstawały bractwa kurkowe, które jako pierwsze zaczęły posługiwać się bronią palną. W czasach panowania Karola VIII (1483-1498) we Francji upowszechnił się muszkiet – rodzaj pionierskiej strzelby, używanej w Europie. Stopniowo, w miarę jak powstawały coraz lepsze rodzaje broni, zaczęto je używać nie tylko w celach militarnych. Współzawodnictwo w strzelaniu do tarczy rozwinęło się jednak dopiero na początku XVIII wieku w Stanach Zjednoczonych. Pierwsi osadnicy, przybywający na nowy kontynent, musieli sprawnie posługiwać się bronią palną, by móc zdobyć pożywienie czy skutecznie bronić się przed napadami Indian. Żeby więc posiąść odpowiednie umiejętności strzeleckie, urządzano zawody w celności strzałów. Nazywano je wtedy „świętem strzelb” lub „strzelaniem do indyka”.

Dzięki kolejnym innowacjom w rusznikarstwie w XIX wieku zaczęto konstruować strzelby, które mogły służyć także, a może przede wszystkim, do strzelania sportowego. Około 1830 roku zaczęto rozgrywać zawody w strzelaniu do… gołębi – najpierw żywych, później zaś glinianych. Tak zapoczątkowano konkurencję, zwaną skeetem.

Druga połowa XIX wieku to początki narodowych związków strzeleckich. W 1907 osiem państw zdecydowało się zawiązać Międzynarodową Unię Strzelecką.

Jak wspomnieliśmy wyżej, strzelectwo jako dyscyplina olimpijska zadebiutowała już  w 1896 roku w Atenach, gdzie rozegrano pięć konkurencji strzeleckich. W długiej historii igrzysk tylko dwa razy nie rozegrano żadnej konkurencji w tej dyscyplinie: w 1904 roku w St. Louis i w 1928 roku w Amsterdamie. Strzelectwo sportowe jest dyscypliną sportową stale zmieniająca się – w 1900 roku strzelcy rywalizowali aż o 27 kompletów medali, zaś w 1932 zaledwie… o dwa. Warto wiedzieć, że dopiero w 1972 roku dopuszczono do olimpijskiej rywalizacji kobiety. Co ciekawe startowały one wtedy razem z mężczyznami. Oddzielne konkurencje dla kobiet przewidziano po raz pierwszy w 1984 roku w Los Angeles.

Ważną cecha tej dyscypliny sportu jest fakt, że jest jedną z niewielu dyscyplin, w których zawodnicy mogą startować przez wiele lat utrzymując dobrą formę. Przekonać może o tym choćby wyczyn polskiego strzelca, Józefa Kiszkurny (dwukrotny mistrz świata z 1931 i 1936 roku), który w wieku 57 lat wziął udział w olimpiadzie w Helsinkach, gdzie zajął 9. miejsce. Jeszcze lepszym rezultatem popisał się szwedzki sportowiec, Oscar Swahn, który w 1920 roku zdobył srebrny medal, mając wówczas 72 lata.

Obecnie w skład  sportu strzeleckiego  wchodzą:

  • strzelectwo sportowe
  • strzelectwo długodystansowe
  • strzelectwo westernowe
  • strzelectwo czarnoprochowe i historyczne
  • strzelectwo kurkowe
  • strzelectwo dynamiczne

Sport strzelecki realizowany jest w trzech dyscyplinach:

  1. pistolet
  2. karabin
  3. strzelba gładkolufowa.

W każdej dyscyplinie rozgrywane są konkurencje strzeleckie. Konkurencje zaś rozgrywane są według kategorii wiekowych lub określonych grup zawodników.

Zasadami strzelectwa sportowego zajmuje się m.in. International Shooting Sport Federation (ISSF), International Defensive Pistol Association (IDPA) czy International Practical Shooting Confederation (IPSC). W Polsce jest to np. Polski Związek Strzelectwa Sportowego(PZSS).

Obecnie zawody strzeleckie w Polsce  rozgrywane są na dystansach od 10 metrów (w przypadku broni pneumatycznej) do 1500 metrów (zawody LongShot). Z broni o kalibrach od 4,5mm (broń pneumatyczna) do 11,66mm (.458), a w przypadku broni gładkolufowej 18,5mm (kaliber wagomiarowy „12”).